Son illərdə güclü leysanlar və subasma halları dünyanın bir çox ölkəsində olduğu kimi Azərbaycanda da daha tez-tez müşahidə olunur. Belə hava şəraitində ən böyük risklərdən biri isə elektrik təhlükəsizliyi ilə bağlıdır. Su və elektrik birlikdə olduqda həyati təhlükə yarana bilər.

Fövqəladə vəziyyətlər zamanı insanların etdiyi bəzi səhvlər isə riskləri daha da artırır. Bu səbəbdən subasma zamanı düzgün davranış qaydalarını bilmək vacibdir.

Subasma zamanı ən çox edilən təhlükəli səhvlər

1. Su ilə örtülmüş ərazilərdən keçmək

Bir çox insan suyun dərinliyini düzgün qiymətləndirmədən hərəkət etməyə çalışır. Halbuki az görünən su qatının altında:

• açıq kanalizasiya xətləri.
• elektrik naqilləri.
• çuxurlar.
• sürüşkən səthlər ola bilər.

Xüsusilə elektrik dirəklərinin və transformatorların yaxınlığındakı sulardan uzaq durmaq lazımdır.

2. Elektrik avadanlıqlarına toxunmaq

Subasma zamanı nəm mühit elektrik cərəyanının yayılmasını sürətləndirə bilər. Əllər yaş olduqda:

• elektrik açarlarına,
• uzadıcı kabellərə,
• işlək məişət cihazlarına toxunmaq təhlükəlidir.

Əgər evə su daxil olubsa, ilk növbədə əsas elektrik xətti təhlükəsiz şəkildə dayandırılmalıdır.

3. Liftlərdən istifadə etmək

Leysan və subasma zamanı elektrik kəsintisi riski artır. Bu səbəbdən liftlər qəfil dayana bilər. Xüsusilə zirzəmilərə və ya yeraltı dayanacaqlara enən liftlər ciddi təhlükə yarada bilər.

4. Avtomobillə su basmış yollara daxil olmaq

Suyun dərinliyi göründüyündən daha çox ola bilər. Cəmi bir neçə santimetr güclü axın avtomobilin idarəetmədən çıxmasına səbəb ola bilər.

Bundan əlavə:

• mühərrik sıradan çıxa bilər,
• elektrik sistemi zədələnə bilər,
• avtomobil suda ilişib qala bilər.

5. Qırılmış elektrik naqillərinə yaxınlaşmaq

Subasma zamanı ən təhlükəli hallardan biri yerə düşmüş elektrik naqilləridir. Su elektrik cərəyanını ötürdüyü üçün naqilə toxunmadan belə təhlükə yarana bilər.

Belə vəziyyətdə:

• əraziyə yaxınlaşmayın,
• digər insanları uzaqlaşdırın,
• aidiyyəti qurumlara məlumat verin.

Elektrik təhlükəsizliyi qaydaları

Elektrik enerjisini təhlükəsiz şəkildə dayandırın

Əgər şərait imkan verirsə:

• əsas elektrik açarını söndürün,
• bunu yalnız quru yerdə dayanaraq edin,
• yaş əllərlə elektrik panelinə toxunmayın.

Generatorlardan düzgün istifadə edin

Fövqəladə hallarda istifadə olunan generatorlar:

• qapalı məkanda işlədilməməlidir,
• sudan uzaqda yerləşdirilməlidir,
• peşəkar qaydalara uyğun qoşulmalıdır.

Elektrik dirəklərindən və transformatorlardan uzaq durun

Su ilə əhatələnmiş elektrik infrastrukturu görünməyən risk yarada bilər. Xüsusilə:

• transformator məntəqələri,
• açıq elektrik xətləri,
• zədələnmiş dirəklər təhlükəlidir.

Uşaqları riskli ərazilərdən uzaq saxlayın

Subasma zamanı uşaqlar təhlükənin miqyasını düzgün qiymətləndirə bilmirlər. Su yığılan ərazilərdə oynamaq ciddi risk yarada bilər.

Subasma zamanı nə etməli?

Təhlükəsiz davranış üçün qısa checklist:

• Elektrik cihazlarından uzaq durun.
• Su ilə örtülmüş küçələrə daxil olmayın.
• Rəsmi xəbərdarlıqları izləyin.
• Telefonu enerji ilə dolu saxlayın.
• Fövqəladə çanta hazırlayın.
• Vacib sənədləri təhlükəsiz yerdə saxlayın.

Maarifləndirmə həyat qurtarır

Leysan və subasma hallarında təhlükəsizlik qaydalarını bilmək həyat qurtara bilər. Xüsusilə elektrik təhlükəsizliyi ilə bağlı düzgün məlumatlı olmaq həm özünüzü, həm də ətrafınızdakı insanları qorumağa kömək edir.

Aktivenerji olaraq təhlükəsizlik və maarifləndirmə istiqamətində məlumatlandırıcı layihələrin davam etdirilməsini vacib hesab edirik. Təhlükəsizlik hər zaman prioritet olmalıdır.

Qaynaq